Το παιδί μου πιπιλίζει το δάχτυλό του: Πότε να ανησυχήσω και πώς να το σταματήσω;



Το παιδί μου πιπιλίζει το δάχτυλό του: Πότε να ανησυχήσω και πώς να το σταματήσω;

Γράφει η παιδίατρος Βικτωρία Κούγια

Το πιπίλισμα του δακτύλου έχει τις ρίζες του στο αντανακλαστικό της απομύζησης, ένα αντανακλαστικό που εμφανίζεται από την ώρα που το παιδί είναι ακόμη …στην κοιλιά!

Αυτή η διαδικασία, δηλαδή το πιπίλισμα του αντίχειρα ή και των άλλων δακτύλων βοηθά τα μωρά να παρηγορούνται, να νιώθουν πιο ήρεμα και ασφαλή. Ορισμένα μωρά διατηρούν αυτή τη συνήθεια και σε μεγαλύτερη ηλικία, όταν θέλουν να παρηγορηθούν ή να αποκοιμηθούν.

Γενικά, τα περισσότερα βρέφη πιπιλίζουν το δάχτυλό τους μέχρι την ηλικία των 7-8 μηνών και μετά σταματούν. Κάποια συνεχίζουν για περισσότερο χρονικό διάστημα και στη συνέχεια το σταματούν από μόνα τους ανάμεσα στα 2-4 έτη.

Ωστόσο υπάρχουν παιδιά που συνεχίζουν πέρα από αυτή την ηλικία, καθώς και παιδιά που σταμάτησαν αλλά ξανάρχισαν όταν βρέθηκαν σε συνθήκες στρες. Τα παιδιά αυτά πιπιλίζουν το δάχτυλό τους όταν νυστάζουν, όταν αγχώνονται ή ακόμη και όταν βαριούνται.

Πότε πρέπει να ανησυχήσω;
Το πιπίλισμα των δακτύλων αρχίζει να γίνεται πρόβλημα συνήθως μετά την ηλικία των 5 ετών, όταν αρχίζουν να βγαίνουν τα μόνιμα δόντια. Σε αυτή την περίπτωση το δάχτυλο πιέζει τον ουρανίσκο και επηρεάζει την οδοντοστοιχία, δηλαδή «στραβώνει» τα δόντια. Όσο περισσότερο έχει ένα παιδί το δάχτυλο στο στόμα, τόσο περισσότερο μπορεί να δημιουργήσει πρόβλημα στα δόντια. Επίσης, όσο πιο έντονα το ρουφά, τόσο περισσότερο επηρεάζεται το σχήμα του στόματος και των δοντιών. Εκτός από το σχήμα των δοντιών μπορεί να επηρεαστεί και η ορθοφωνία καθώς δυσκολεύονται να προφέρουν καθαρά το σίγμα.

Πώς θα βοηθήσω το παιδί μου να σταματήσει να πιπιλίζει το δάχτυλό του;
Η πρώτη και καλύτερη συμβουλή είναι να μην δίνετε σημασία! Προσπαθήστε να μην τονίζετε την πράξη, γιατί μπορεί το παιδί να μην το έχει συνειδητοποιήσει. Στα παιδιά η υπογράμμιση μιας συμπεριφοράς οδηγεί συνήθως στην εγκατάστασή της. Αντί να σχολιάζετε κάθε φορά που βλέπετε να απομυζεί το δάχτυλο, απασχολήστε το με μια άλλη δραστηριότητα.

Αν μετά από λίγο χρονικό διάστημα αυτή η αδιαφορία δεν φέρει τα επιθυμητά αποτελέσματα δοκιμάστε κάποιο από τα παρακάτω:

  • Αντικαταστήστε τη συνήθεια με ένα λούτρινο ζωάκι ή ένα μαλακό μαξιλαράκι, ώστε να παίρνει αυτό αγκαλιά για να κοιμηθεί ή να το ζουλάει για παρηγοριά, αντί να βάζει το δάχτυλο στο στόμα.
  • Προσπαθήστε να αποφύγετε τις καταστάσεις που έχετε παρατηρήσει ότι σχετίζονται με το πιπίλισμα. Για παράδειγμα σε μια στρεσογόνο κατάσταση πάρτε το παιδί μια αγκαλιά, δώστε ένα φιλί, μιλήστε του με απαλή φωνή, ώστε να ξεχαστεί και να μη βάλει το δάχτυλο στο στόμα.
  • Βάλτε εφικτούς στόχους όταν αποφασίσετε να συζητήσετε το θέμα με το παιδί, πχ δε θα βάλεις το δάχτυλο στο στόμα για 1 ώρα ή δε θα βάλεις το δάχτυλο στο στόμα πριν τον ύπνο. Αν το παιδί τηρήσει τη συμφωνία επιβραβεύσετε το με ένα προσυμφωνημένο δώρο, πχ μια μεγαλύτερη βόλτα στο πάρκο ή ένα παραμύθι το βράδυ. Σε κάθε περίπτωση φροντίστε να είναι κάτι που θέλει πολύ και φυσικά δε χρειάζεται να είναι υλικό το δώρο.
  • Αν τα παραπάνω δε βοηθήσουν, προχωρήστε στην περίδεση του δαχτύλου με έναν επίδεσμο που θα του θυμίζει ότι δεν πρέπει να το βάζει στο στόμα. Αν το κάνει κατά τη διάρκεια της νύχτας, εναλλακτικά, βάλτε μια κάλτσα στο χέρι.
  • Μία ακόμη συμβουλή που ίσως βοηθήσει είναι μια επίσκεψη στον οδοντίατρο. Μια συζήτηση ανάμεσα στον οδοντίατρο και το παιδί μπορεί να βοηθήσει να καταλάβει καλύτερα γιατί πρέπει να σταματήσει αυτή τη συνήθεια!

Μην ξεχνάτε ότι και σε αυτή την περίπτωση, όπως στις περισσότερες προσεγγίσεις που αφορούν τα παιδιά, η τιμωρία και η αυστηρή κριτική ΔΕΝ έχουν θέση, γιατί μόνο πληγώνουν το παιδί, χωρίς να βοηθούν ουσιαστικά. Επίσης τεχνικές όπως απότομα τράβηγμα του δαχτύλου από το στόμα ή συνεχείς παρατηρήσεις μπορεί να κάνουν το παιδί να…«μουλαρώσει» και να συνεχίζει τη συνήθεια με πείσμα!

Τι να κάνω αν τίποτα από τα παραπάνω δεν πιάσει;
Σε μερικά παιδιά η συνήθεια του πιπιλίσματος δεν κόβεται με τίποτα. Σε αυτές τις περιπτώσεις, κάντε ένα διάλειμμα. Μερικές φορές η υπερβολική πίεση έχει ακριβώς τα αντίθετα αποτελέσματα. Αφήστε λίγο χρόνο χωρίς να σχολιάζετε καθόλου το γεγονός και χωρίς να κάνετε κάτι για αυτό. Όταν θεωρήσετε το διάλειμμα είναι αρκετό, ξαναρχίστε τις προσπάθειες.