Θηλασμός και επιστροφή στη δουλειά!



Θηλασμός και επιστροφή στη δουλειά!

Οδηγός για τις εργαζόμενες μητέρες που θέλουν να θηλάσουν

 

Πλησιάζει η ώρα της επιστροφής στη δουλειά και φοβάστε ότι θα χρειαστεί να διακόψετε τον θηλασμό;

Σε ορισμένες περιπτώσεις η προοπτική επιστροφής στη δουλειά μπορεί να λειτουργήσει αποθαρρυντικά στην έναρξη του θηλασμού για τις νέες μητέρες, οι οποίες αποφασίζουν είτε να τον διακόψουν αμέσως μόλις λήξει η άδεια μητρότητας, είτε να μη θηλάσουν καθόλου, εφόσον υπάρχει η πιθανότητα να αναγκαστούν να σταματήσουν νωρίς για να επιστρέψουν στην εργασία τους.

Στην πραγματικότητα το δίλημμα θηλασμός ή εργασία δε χρειάζεται να υπάρχει! Με σωστό προγραμματισμό και προσπάθεια είναι δυνατό να συνδυαστούν, εξασφαλίζοντας ευεργετικά οφέλη τόσο για τη μητέρα, όσο και για το παιδί.

 

Πόσο καιρό πρέπει να θηλάσω το παιδί μου;

Το διάστημα που θα διαρκέσει ο θηλασμός απασχολεί τις περισσότερες νέες μητέρες και ειδικά αυτές που πρέπει να επιστρέψουν στην εργασία τους. Πότε το παιδί έχει πάρει τα απαραίτητα οφέλη του θηλασμού; Ποια είναι η σωστή στιγμή για τον αποθηλασμό του μωρού;

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας ο μητρικός θηλασμός συστήνεται να αποτελεί την αποκλειστική τροφή του βρέφους για τους πρώτους έξι μήνες της ζωής του, ενώ μπορεί να συνεχιστεί με παράλληλη εισαγωγή στερεών τροφών μέχρι την ηλικία των δύο ετών ή για όσο καιρό επιθυμούν μητέρα και παιδί (αντίστοιχα η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής προτείνει να συνεχίζεται έως τουλάχιστον το διάστημα των 12 μηνών).

Οι παραπάνω συστάσεις δεν είναι υποχρεωτικές. Το χρονικό διάστημα του θηλασμού είναι κάτι που θα αποφασίσει η κάθε μανούλα ξεχωριστά, λαμβάνοντας υπόψη τις δικές της ιδιαίτερες συνθήκες.

Ο θηλασμός θα πρέπει πάνω απ’ όλα να είναι μια θετική εμπειρία για το μωρό, αλλά και για τη μαμά.

Θέλω να συνεχίσω να θηλάζω. Τι πρέπει να κάνω πριν επιστρέψω στη δουλειά;

Σημαντικός παράγοντας για να μπορέσει να εδραιωθεί ο θηλασμός είναι η μητέρα να έχει άδεια από την εργασία της το πρώτο χρονικό διάστημα(περίπου 1-2 μήνες), ώστε μητέρα και παιδί να ανακαλύψουν τους ρυθμούς τους και να βάλουν τα θεμέλια για τη μεταξύ τους σχέση. Κατά το διάστημα αυτό ο θηλασμός γίνεται χωρίς ωράρια και η μητέρα μπορεί να είναι χαλαρή και αφοσιωμένη στη φροντίδα του μωρού της.

Αν η επιστροφή της μητέρας στην εργασία της γίνει μετά τους έξι μήνες και επομένως μετά την εισαγωγή των τροφών, o θηλασμός εύκολα μπορεί να συνεχιστεί πρωί και βράδυ, ενώ κατά τη διάρκεια της απουσίας της μητέρας το παιδί μπορεί να τρέφεται με φαγητό.

Συχνά όμως αυτό δεν είναι εφικτό και δεν είναι λίγες οι εργαζόμενες μητέρες που καλούνται να επιστρέψουν στη δουλειά νωρίτερα από το εξάμηνο. Σε αυτές τις περιπτώσεις, το διάστημα της άδειας, που συνήθως είναι δύο μήνες, μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την εδραίωση του θηλασμού. Ταυτόχρονα, σε αυτό το διάστημα, οι γονείς μπορούν να συζητήσουν το θέμα με τον/την παιδίατρο, να ενημερωθούν και μαζί να κάνουν ένα πρόγραμμα προσαρμοσμένο στις ανάγκες της μητέρας και του παιδιού.

Βασικό πρώτο βήμα είναι η ενημέρωση για τα είδη και τη χρήση του θηλάστρου για την άντληση του μητρικού γάλακτος. Ο χρόνος επιστροφής στη δουλειά, το ωράριο, αλλά και η τοποθεσία της εργασίας ποικίλλουν, ανάλογα με την περίπτωση, με αποτέλεσμα να ποικίλλει αντίστοιχα και ηποσότητας γάλακτος που θα πρέπει να αντλείται κάθε μέρα. Η επιλογή του θηλάστρου θα γίνει βάσει των εκάστοτε αναγκών.

Είναι προτιμότερο η προετοιμασία για την επιστροφή στη δουλειά να ξεκινήσει αρκετά νωρίς, ώστε η μητέρα να εξοικειωθεί με τη διαδικασία της άντλησης και αν μπορέσει, να δημιουργήσει μια τράπεζα γάλακτος, για να καλύψει τις πρώτες ανάγκες του παιδιού.

Μέρος της προετοιμασίας αποτελεί και μια συζήτηση με τον εργοδότη της μητέρας για να συμφωνηθεί τυχόν μειωμένο ωράριο, καθώς και να εξασφαλιστεί χρόνος και κατάλληλος χώρος για να μπορεί η μητέρα να αντλεί γάλα, ιδανικά ανά 3-4 ώρες.

Επίσης, το άτομο που θα φροντίζει το μωρό κατά την απουσία της μητέρας καλό θα ήταν να περάσει εκ των προτέρων κάποιο χρόνο μαζί του, για να αποκτήσει οικειότητα, αλλά και να δοκιμάσει το μπιμπερό.

Τέλος,  είναι πολύ σημαντικό ο πατέρας, το οικογενειακό και το φιλικό περιβάλλον να στηρίζουν τη μητέρα και να λειτουργούν ενθαρρυντικά στην προσπάθειά της να συνεχίσει τον θηλασμό.

Ποιο θήλαστρο να επιλέξω;

Υπάρχουν πολλά είδη θηλάστρου στην αγορά, ποιο είναι το κατάλληλο για την περίπτωσή μου; Με ποια κριτήρια πρέπει να διαλέξω το θήλαστρο; Μπορώ να αντλήσω γάλα και με το χέρι;

Τα θήλαστρα που κυκλοφορούν στην αγορά χωρίζονται στις παρακάτω τρεις κατηγορίες:

-Χειροκίνητα θήλαστρα

-Ηλεκτρικά θήλαστρα

-Νοσοκομειακά θήλαστρα

Τα χειροκίνητα θήλαστρα είναι μονής άντλησης και μπορούν να καλύψουν 1-2 γεύματα ημερησίως. Τα ηλεκτρικά θήλαστρα διατίθενται σε δύο τύπους, μονής και διπλής άντλησης. Τα διπλής άντλησης ενδείκνυνται για περιπτώσεις «πολύ συχνής χρήσης», και τα μονής για «συχνή χρήση».

Τα νοσοκομειακά θήλαστρα διακρίνονται σε μονής και διπλής άντλησης. Είναι ιδανικά για μητέρες που θηλάζουν δίδυμα και θέλουν να αυξήσουν την παραγωγή γάλακτος και για γυναίκες που θα χρειαστεί να λείψουν πολλές ώρες από το σπίτι από πολύ νωρίς. Λόγω του υψηλού τους κόστους, οι μητέρες επιλέγουν συνήθως την ενοικίαση του νοσοκομειακού θηλάστρου.

Το κατάλληλο θήλαστρο εξαρτάται από τις ώρες που θα χρειαστεί να λείψει η μητέρα από το σπίτι, καθώς και από τη συχνότητα της απουσίας της. Έχει μειωμένο ωράριο; Είναι ο χώρος εργασίας κοντά στο σπίτι; Θα λείπει όλη την εβδομάδα; Έτσι, λοιπόν, μια μητέρα που δουλεύει τετράωρο μπορεί να εξυπηρετηθεί από ένα χειροκίνητο θήλαστρο μονής άντλησης, ενώ μια μητέρα που δουλεύει οχτάωρο θα έχει μεγαλύτερες απαιτήσεις σε γάλα αλλά και σε χρόνο και επομένως ένα ηλεκτρικό θήλαστρο διπλής άντλησης θα ήταν πιο κατάλληλο.

Άντληση με το χέρι, μπορεί να με καλύψει;

Πολλές μητέρες τα καταφέρνουν μια χαρά χωρίς τη χρήση θηλάστρου, αντλώντας γάλα με το χέρι. Υπάρχουν διάφορες αποτελεσματικές τεχνικές. Συνήθως η άντληση με το χέρι αποτελεί καλή και οικονομική λύση αν η μητέρα πρόκειται να λείπει μόνο περιστασιακά από το σπίτι. Ωστόσο υπάρχουν μητέρες, ιδιαίτερα εξοικειωμένες με τη διαδικασία, που μπορούν να αντλήσουν ικανοποιητικές ποσότητες γάλακτος με αυτόν τον τρόπο και να καλύψουν και μεγαλύτερες ανάγκες.

Πώς θα δημιουργήσω τη δική μου τράπεζα γάλακτος;

Περίπου ένα μήνα πριν την επιστροφή στη δουλειά, θα ήταν καλό η μητέρα να προμηθευτεί τον απαραίτητο εξοπλισμό και να ξεκινήσει τη διαδικασία άντλησης και αποθήκευσης γάλακτος. Ο χρόνος αυτός χρειάζεται για να μπορέσει να εξοικειωθεί η μητέρα με τη διαδικασία της άντλησης, αλλά και για να δημιουργήσει ένα απόθεμα που θα καλύψει τις πρώτες ανάγκες. Έτσι, κατά την επιστροφή στην εργασία η μετάβαση θα είναι πιο ομαλή.

Τι θα χρειαστεί:

-Το κατάλληλο θήλαστρο

-Πλαστικά ή γυάλινα μπιμπερό ή ειδικά σακουλάκια συλλογής γάλακτος

-Αυτοκόλλητες ετικέτες για την αναγραφή της ημερομηνίας άντλησης

Πριν αρχίσει η άντληση είναι πολύ σημαντικό η μητέρα να έχει καθαρά και πλυμένα χέρια καθώς και καθαρά εξαρτήματα θηλάστρου και δοχεία αποθήκευσης.

Αφού γίνει η απαραίτητη προετοιμασία η πιο σημαντική συμβουλή για τη μητέρα είναι να κάτσει σε μια αναπαυτική θέση και να χαλαρώσει! Η καλή ψυχολογία βοηθά πολύ τη διαδικασία. Η άντληση καλό είναι να γίνεται αμέσως μετά τον θηλασμό ή ακόμη και κατά τη διάρκεια του θηλασμού. Συνήθως διαρκεί 10-15 λεπτά και μπορεί να γίνει και από τα δύο στήθη. Το γάλα μπορεί να αποθηκευτεί στην κατάψυξη (εφόσον η κατανάλωσή του δεν θα είναι άμεση), ενώ πάνω στο δοχείο αποθήκευσης θα πρέπει να αναγράφεται η ημερομηνία της άντλησης.

Συχνά οι πρώτες αντλήσεις μπορεί να μην είναι πολύ αποδοτικές και το γάλα να είναι λίγο. Αυτό μπορεί να συμβεί, αλλά με τη συχνή επανάληψη η παραγωγή συνεχώς αυξάνεται και σύντομα γίνεται ικανοποιητική.

Επομένως, η συμβουλή είναι συχνές 15λεπτες αντλήσεις μέσα στη διάρκεια της ημέρας.

Το μητρικό γάλα είναι πολύτιμο και επομένως, ακόμα και αν έχει αντληθεί μικρή ποσότητα, δεν θα πρέπει να πετάγεται. Αντίθετα, μπορεί να προστεθεί σε ένα δοχείο με ήδη αποθηκευμένομητρικό γάλα. Αν το γάλα που μόλις έχει αντληθεί χρειαστεί να προστεθεί σε γάλα που βρίσκεται ήδη στην κατάψυξη είναι προτιμότερο να τοποθετηθεί προηγουμένως στο ψυγείο και μετά να γίνει η ανάμιξη. Να τονιστεί εδώ ότι και στις δύο περιπτώσεις (ψυγείο/κατάψυξη) η ημερομηνία που αναγράφεται στο δοχείο πρέπει να είναι αυτή που αντιστοιχεί στην ημέρα που αντλήθηκε η πρώτη ποσότητα γάλακτος που τοποθετήθηκε στο δοχείο.

Καλό είναι εκτός από δόσεις γάλακτος των 100-120 ml, που συνήθως αντιστοιχούν σε ένα γεύμα,να αποθηκεύονται και μικρότερες, των 50-60 ml, σε περίπτωση που θα χρειαστεί μικρό συμπλήρωμα στο γεύμα του μωρού.

Το μητρικό γάλα μπορεί να διατηρηθεί:

Σε θερμοκρασία περιβάλλοντος (16-26˚C) για 4 ώρες (έως και 6-8 ώρες αν έχει αντληθεί σε απόλυτα καθαρές συνθήκες, καλό είναι όμως να ψύχεται το συντομότερο δυνατόν).

-Στη συντήρηση του ψυγείου (4˚C) για 4 μέρες (σε ιδανικές συνθήκες είναι δυνατόν να διατηρηθεί έως και 8 μέρες). Μην αποθηκεύετε το γάλα στην πόρτα του ψυγείου.

-Ενώ σε καταψύκτη μπορεί να χρησιμοποιηθεί εντός6 μηνών σε θερμοκρασία -18˚Cκαι εντός 12 μηνών σε θερμοκρασία -20˚C.

Δεδομένου ότι όλες αυτές οι πληροφορίες μπορεί να είναι δύσκολες στην απομνημόνευση, υπάρχει ένας εύκολος και πρακτικός κανόνας: ο κανόνας των «4»:

«Το μητρικό γάλα διατηρείται για 4 ώρες σε θερμοκρασία δωματίου και για 4 μέρες στο ψυγείο».

Πώς θα αντλώ γάλα όσο είμαι στη δουλειά;

Όσο η μέρα της επιστροφής στη δουλειά πλησιάζει,αυξάνεται η αγωνία για το κατά πόσο θα γίνεται επαρκής άντληση κατά τη διάρκεια της εργασίας. Αν η εργαζόμενη μητέρα έχει αρχίσει να εξοικειώνεται με τη διαδικασία, έχει δημιουργήσει μια μικρή τράπεζα γάλακτος και επιπλέον έχει κάνει τις απαραίτητες συνεννοήσεις με τον εργοδότη, έχει θέσει τις βάσεις για μια επιτυχημένη διαδικασία.

Η συχνότητα της άντλησης γάλακτος στον χώρο της εργασίας εξαρτάται από τις ώρες απουσίας από το σπίτι. Αν η εργασία είναι οχτάωρη, μπορεί να γίνεται θηλασμός πριν και μετά την εργασία και κατά προτίμηση τουλάχιστον δύο αντλήσεις κατά τη διάρκεια της εργασίας.

Στον χώρο εργασίας θα πρέπει να υπάρχει διαθέσιμος καθαρός χώρος, με ησυχία και με πρόσβαση σε ψυγείο για τη συντήρηση του αντλημένου γάλακτος. Η μεταφορά του γάλακτος μετά θα πρέπει να γίνεται σε μια ισοθερμική τσάντα με παγοκύστες.

Χρήσιμες συμβουλές για να συνεχίσετε τον θηλασμό, μετά την επιστροφή σας στη δουλειά

-Προγραμματίστε, αν είναι εφικτό, να επιστρέψετε στη δουλειά σας Τετάρτη ή Πέμπτη, έτσι ώστε να μη χρειαστεί να αποχωριστείτε το παιδί σας για όλη την εβδομάδα και η μετάβαση να γίνει πιο ομαλά.

-Γίνετε εφευρετικές! Αν η δουλειά σας είναι κοντά στο σπίτι σας ή τον παιδικό σταθμό μπορείτε να επισκεφθείτε το παιδί σας στο διάλειμμά σας ή ο άνθρωπος που φροντίζει το μωρό να σας το φέρει στη δουλειά για να το θηλάσετε!

-Προμηθευτείτε ένα ειδικό σουτιέν για θήλαστρα, που θα σας δώσει τη δυνατότητα να έχετε ελεύθερα τα χέρια σας κατά τη διάρκεια της άντλησης. Οτιδήποτε κάνει την άντληση πιο χαλαρή και εύκολη για εσάς, είναι ευπρόσδεκτο!

-Συντονιστείτε με το άτομο που θα φροντίζει το μωρό σας, ώστε να μπορέσετε να θηλάσετε μόλις επιστρέψετε από τη δουλειά.

-Αν βλέπετε μια φωτογραφία ή videos με το μωρό σας, καθώς αντλείτε, θα σας βοηθήσει! Απαθανατίστε τις στιγμές του παιδιού σας με το κινητό και πάρτε τες μαζί σας!

-Κάντε καλή οργάνωση! Ξυπνήστε λίγο νωρίτερα από το κανονικό και φροντίστε να έχετε τα πάντα έτοιμα από το βράδυ. Προγραμματίστε να κάνετε κάποιες αντλήσεις το Σαββατοκύριακο για να έχετε πάντα επιπλέον γάλα.

-Φροντίστε τον εαυτό σας! Να τρώτε ισορροπημένα και να κοιμάστε καλά για να μπορείτε να είστε χαλαρή και να απολαμβάνετε όλες τις στιγμές με το μωρό σας.

Ο θηλασμός προσφέρει ένα σπουδαίο ξεκίνημα στο παιδί σας και με λίγη προσπάθεια και σωστή οργάνωση μπορεί να συνδυαστεί με την επιστροφή στη δουλειά.

Να θυμάστε ότι η επιμονή σας και η καλή σας διάθεση θα σας ανταμείψουν στο τέλος με τον καλύτερο δυνατό τρόπο!